Peri Suyu için ihlal kararı

Xarpêt’te Peri Suyu Çayı üzerindeki Pembelik Barajı ve HES yapımına karşı çıkan köylülerin mücadelesi sürerken, Anayasa Mahkemesi, Danıştay’ın yürütmeyi durdurma kararına rağmen hükümetin yaptığı ‘acele kamulaştırmalar’ için ‘ihlal’ kararı verdi

Anayasa Mahkemesi (AYM) Xarpêt’te (Elazığ) Peri Suyu Çayı üzerindeki Pembelik Barajı ve Hidroelektrik Santrali (HES) için Danıştay’ın yürütmeyi durdurma kararına rağmen yapılan “acele kamulaştırmalarla” ilgili ilk ihlal kararını verdi. AYM, dört köylünün acele kamulaştırma işlemlerinin mülkiyet hakkının ihlali olduğu iddiasıyla yaptığı bireysel başvuruyu kabul etti. AYM’nin pilot davada verdiği ihlal kararı diğer 200 başvuru için de örnek niteliği taşıyor.

Başvuru Kasım 2015’te

Peri Suyu Barajı için toprakları kamulaştırılan dört köylü, “Acele kamulaştırılmaya yetki tanıyan Bakanlar Kurulu kararının yürütmesinin durdurulması kararı dikkate alınmayarak kamulaştırma işlemlerinin tamamlanması ve taşınmazların hazine adına tescil kararı verilmesi nedeniyle mülkiyet haklarının ihlal edildiği” gerekçesiyle 10 Kasım 2015’te AYM’ye başvurdu.

Bakanlık: Doğa önemli değil

Pilot seçilen dosyada, AYM’nin görüş sorduğu Adalet Bakanlığı, baraj inşaatının büyük enerji ve sulama projeleri kapsamında gerçekleştirilmesi, söz konusu barajın bir ekonomik yatırım olarak ortaya atılması, bölgede yaşayan insanların sosyal ve ekonomik yaşamlarına olumlu katkı sağlaması, doğal yaşamdaki kaybın daha az önem taşıması gibi unsurların da göz önünde bulundurulması gerektiğini savundu.

AYM’den emsal karar

AYM ise, mülkiyet hakkının ihlaline ve dört başvurucuya müştereken 4 bin 800 lira maddi ve her birine ayrı ayrı olmak üzere net 5 bin lira manevi tazminata hükmetti. “Acele kamulaştırma” usulünün yurt savunması ihtiyacının doğması hâlinde ve “aciliyetine” Bakanlar Kurulu’nca karar verilerek yapılabildiği hatırlatıldı. Acele kamulaştırmanın, taşınmaza el koyma yetkisi tanıyan istisnai bir usul olduğu vurgulanarak özetle şöyle denildi: “Somut olayda, Elazığ ilinde tesis edilecek Pembelik Barajı ve HES’in yapımı amacıyla kararname eklerinde tek tek sayılan taşınmazların EPDK’ya acele kamulaştırma yetkisi tanıyan Bakanlar Kurulu kararı ile buna dayanılarak EPDK tarafından tesis edilen acele kamulaştırma kararının iptal edilmiş olması nedeniyle mülkiyet hakkına yapılan müdahalenin kanunilik unsurunu taşımadığı anlaşılmaktadır. Anayasa’nın 35. maddesinde güvence altına alınan mülkiyet hakkının ihlal edildiğine karar verilmesi gerekir.”

Kaynak: Özgürlükçü Demokrasi